Tiklerden kurtulmak mümkün mü?

6 yaşındaki kızımın bir süredir kol tikleri var. Evde bir huzursuzluk olduğunda ya da derslerinde bir sorun yaşadığında kollarında bariz bir şekilde tikler başlıyor ve genellikle kendisini odaya kapatarak yalnızlığa çekiliyor. Geçen yıl bir psikoloğa götürmüştüm.

Psikolog bu durumu aile içindeki kavgalara bağladı ve tedaviye devam etmesi gerektiğini ifade etti. Ama iki seanstan sonra devam edemedik.

Uzmanın tavsiyelerini dinledikten sonra eşime daha sakin olması gerektiğini söylüyorum ama beni dinlemiyor. Hemen her akşam kavga çıkaracak bir sebep bulup, tartışıyor ve ellerini masaya vurarak eşyalara zarar veriyor. Eşim, kızımla ilişkilerinde de çok sert. Küçük bir şeyde kulağını çekiyor, hakaret etmeye başlıyor. Böyle bir ortamda kızıma nasıl yardımcı olabilirim? Tiklerden kurtulmak mümkün mü?

Safiye G.

Önce sorunları uzaklaştırın

Tikler, kişinin iç gerilimini dışa vurması neticesinde ortaya çıkan istem dışı hareketlerdir. Kişinin yaşadığı baskı ve travmalar neticesinde baskıladığı gerilim, bir zaman sonra organlar aracılığıyla dışa yansıyarak ortaya çıkıyor. Tiklerin alt katmanlarında gerilim vardır ve bunlar çeşitli şekillerde tezahür edebilir. Bu tezahürler arasında, göz kırpma, kaş kaldırma, kollarda, omuzlarda ağızda meydana gelen kasılmalar en bariz görülenleridir. Bütün bunlar kişinin iç dünyasındaki gerilimi, uzaklaştırma ve rahatlama isteğinin sonucudur. Tikleri nedeniyle zor anlar yaşayan bir çok kişi bunlardan kurtulmak istediği halde yapamaz ve bu konuda zorlanır. Duygu durumu ve stresle başaçıkamama durumlarında göz kırpmalar artabilir ve kişi, karşılaştığı stres ve kaygıdan kurtulmaya, kaçınmaya çalışabilir.

Sizin anlattığınız öyküde de, ev içindeki huzursuzluklar ve kavgalar çocuğun iç dünyasında bir gerilime sebebiyet vermiş olabilir. Çocuğunuza yardımcı olabilmek için, öncelikle bu kavga ve kaos ortamını değiştirmelisiniz. Bunun için eşinizle tekrar görüşün ve çatıştığınız noktalarda karşılıklı konuşarak iletişim kurmaya çalışın. Ayrıca çocuğunuzu bir çocuk psikiyatristine götürerek hem gerginliği sağaltıcı ilaçlar hem de psikoterapi yardımıyla sorunu çözmeye çalışın.

Eşyalara zarar veriyor

4yaşındaki kızım, evde tek başına oynamayı seviyor ve komşunun çocukları geldiğinde onlarla kavga ediyor, bir türlü uyum sağlayamıyor. Tek çocuk olduğundan mıdır bilmiyorum, istediği her şeyin olmasını istiyor ve bu konuda çok sabırsız davranıyor. Bu yaramazlıklarına katlanabiliyorum ama eşyalara zarar vermesi beni çileden çıkarıyor. Ona, o kadar çok oyuncak aldım ki, inanın odasının yarısı oyuncak oldu. Ama yine de eşyaları alıyor ve tencereden araba, kaşıklardan mikrofon, şeker tabaklarından saksı… filan yapıyor. Eşyaları elinden aldığımda da ağlamaya başlıyor elinde ne varsa fırlatıp kırıyor. İnanın bir yıldan beri kırılan tabakların haddi hesabı yok. Bu anormal bir durum mudur, kızımı oyuncaklarıyla oynamaya nasıl teşvik edebilirim? Nergiz K.

Bu doğal bir süreç midir?

Çocuklarımızı büyütürken uzunca bir gelişim sürecinden geçeriz ve bu süreçte her yaş döneminin kendi içinde bazı özellikleri olduğunu görürüz. Dört yaş çocuğu da kendi gelişim dönemine ait özellikleri taşımakta ve arkadaşlarıyla birlikte oynamaya, grup oyunlarına katılmaya başlamaktadır. Ancak, çocuk bir yandan arkadaşlarıyla oynamak isterken diğer yandan da onlarla sık sık kavga edebilir, oyuncaklarını paylaşmak istemeyebilir. Bütün bunlar çocukların gelişim sürecinde geçirdiği evrelerdir ve geçicidir. Bu konuda içiniz rahat olsun. Eşyalardan oyuncak yapma davranışına gelince, bu dönem çocuk sembolik olarak da düşünme becerisi geliştirmeye başladığından, objeleri kullanarak sosyal rolleri oynayabilir. Mesela, tarağı mikrofon olarak, tabakları saksı olarak, kaşıkları süpürge olarak… sembolize ederek erişkin rollerine girebilir. Bu gelişim süreciyle uyumlu bir durumdur. Ancak, anlattığınız öyküde çocuk bu konuda hiç sınır tanımadan hareket ediyor bu da size rahatsızlık veriyor. Bunun için, ona eski, kırık ya da kullanmadığınız eşyaları veriniz ve bunlarla oynamasını sağlayın. Ayrıca oyuncaklarıyla da aynı şekilde bu rolleri oynamaya teşvik edebilirsiniz.